Kittens» Informatieve artikelen over Kittens» Fokken van katten

Fokken van katten

Fokken
Deze pagina is bedoeld om u te informeren over het fokken van raskatten en alles wat daarbij komt kijken. Helaas vatten veel mensen dit allemaal te licht op waardoor talloze cattery’s ontstaan zonder kennis of fokdoel.

Hoe begin je?
Ten eerste is het heel belangrijk te kiezen voor het ras waar je geheel op valt. Niet alleen is het uiterlijk belangrijk. Wat veel belangrijker is, is of het karakter van het ras bij u past. Het allerbelangrijkste is dat u zich goed laat informeren. Lees een aantal goede boeken (kijk bij "Verzorging"voor een aantal boekentips.) en laat u informeren door fokkers van het ras en katten/rasverenigingen. Ik ga er hier vanuit dat u reeds het ras van u keuze in huis heeft. Het is namelijk niet verstandig bij de eerste kat die u aanschaft gelijk te denken aan fokken. Kijk eerst eens even of het hebben van een kat op zich u bevalt. Vaak gaan mensen denken aan fokken als ze enige tijd een poesje in huis hebben en dit graag willen laten dekken. Wat belangrijk is uw doel: waarom gaat u fokken? Veel mensen zullen hierop antwoorden: "Het is zo leuk, een keer een nestje" en helaas passeren ook de gedachten aan geld de revue bij bepaalde mensen. Wat het eerste betreft, daar kan ik u natuurlijk geen ongelijk in geven. Het hebben van een nestje kittens is ontzettend leuk, maar, en daar kom ik later op, brengt ook veel zorgen, onkosten, en problemen met zich mee. Wat het geld betreft, uit die droom kan ik u gelijk laten ontwaken. Het fokken van raskatten in Nederland is geen winstbrengende bezigheid. Het is puur een dure hobby. U moet wel ontzettend verkeerd bezig zijn voordat u winst maakt. Goed, we hebben de twee eerste gedachten inmiddels uiteen gezet. Nu zal ik u vertellen wat u werkelijke doel behoort te zijn: het instandhouden en verbeteren van een ras. Dat is waar het allemaal om behoort te draaien als u wilt gaan fokken. Natuurlijk doet u het ook omdat u het ontzettend leuk vindt, anders zou er niemand aan beginnen. Het is dus bij dit doel belangrijk te kiezen voor 1 enkel ras, u in dat ras te verdiepen en met zorg goede combinaties poes/kater maken. Wat heel belangrijk is voor het fokken is het hebben van genetische kennis. Dit kunt u vergaren door vele kattenboeken te lezen. De basisgenetica is heus niet zo moeilijk als het lijkt. U moet tenslotte weten hoe u een bepaalde kleur moet fokken om het op zijn mooist te krijgen en u moet weten welke kleuren u kunt krijgen uit een bepaalde kleurcombinatie. U moet ook weten welke combinaties totaal verkeerd zijn.

Internet kan u enorm helpen met het spelenderwijs leren van genetica. Bekijk veel fokkerspagina’s. Kijk welke kleuren zij krijgen uit welke combinaties en probeer dit te onthouden. Sla vervolgens uw kattenboek open en bedenk welke kleuren er nog meer in het nestje hadden kunnen zitten of juist niet. Inmiddels heeft u zich aardig verdiept hierin. Wat nog belangrijker is dan de kleuren is de standaard van de kat. Hierin staat hoe het ras eruit behoort te zien. Dit moet men trachten zo goed mogelijk te benaderen, liefst geheel. Door het kiezen van een goede kater voor uw poes kan u de gewenste standaard goed benaderen. Behoort uw ras bijvoorbeeld kleine oren te hebben, dan is het niet verstandig naar een kater te gaan met grote oren, tenzij deze kater iets belangrijks bezit wat een foutje van uw poes kan opheffen. Het is een kwestie van afwegen. Om te weten of uw eigen poes voldoet om een goede fokpoes te zijn is het verstandig de kat te laten zien aan ervaren fokkers, danwel een kattenshow te bezoeken.

Nu het echte begin
We gaan ervan uit dat u een poesje heeft welke geschikt is om mee te fokken. U weet wat u wilt verbeteren en welke kleuren u wilt gaan fokken. Dan wordt het tijd uw lidmaatschap van een kattenvereniging aan te vragen. U neemt hiervoor contact op met de ledenadministratie van een vereniging. In Nederland zijn de verenigingen opgesplitst in 2 groepen; de bij de FIFE aangesloten verenigingen (Fife is een overkoepelende organisatie) of een onafhankelijke vereniging. Bij de FIFE aangesloten verenigingen zijn b.v. Felikat en Mundikat. De onafhankelijke verenigingen zijn bijv. Neocat, de Nederlandse Kattenfokkersvereniging en de Nederlandse Vereniging van Kattenvrienden. Er is geen verschil in kwaliteit tussen de twee groepen. Het is gewoon een kwestie van kiezen met welk verenigingsbeleid u het het meest eens bent. U kunt bij iedere vereniging de statuten en reglementen opvragen om uw keuze mee te gaan bepalen. Om u aan te melden bij een vereniging moet u alvast 3 catterynamen verzinnen. Dit moeten originele namen zijn, omdat er geen 2 namen in Nederland teveel op elkaar mogen lijken. Kies iets wat makkelijk te onthouden is en wat u leuk blijft vinden. Uw catterynaam word beter onthouden dan uw eigen naam! De catterynaam word een soort achternaam van de bij u geboren kittens. Indien u geen lid wordt van een vereniging kunt u geen stambomen krijgen!! Veel verenigingen hebben rasclubs waar u zich eveneens bij kunt aanmelden.

Naar de kater
U heeft inmiddels een catterynaam en bent lid van een vereniging. Uw poes is ongeveer een jaar oud geweest en een aantal malen krols. Nu moet u op zoek naar een geschikte dekkater. Laat u hierbij gerust adviseren door andere fokkers en verenigingen. Veel verenigingen hebben fokadviseurs. Zodra u een goede kater heeft gevonden neemt u contact op met de dekkatereigenaar. U vertelt hem/haar dat u uw poesje graag bij haar volgende krolsheid wilt laten dekken. U vraagt de dekkatereigenaar welke testen deze eist en welk dekgeld wordt gevraagd. Indien u de kater nog niet gezien heeft, ga dan eerst een kijken. Kijk hoe de kater gehuisvest is. Uw poes moet er tenslotte bij straks. Vraag een kopietje van de stamboom zodat u deze nog eens kunt napluizen. Als alles geregeld is en de afspraak voor een dekking bij de volgende krolsheid is gemaakt, gaat u naar de dierenarts. De meeste dekkatereigenaren nemen genoegen met een FeLV en FIV test (kattenaids en leukemie) maar er zijn er ook die een FIP test vragen. Bij bepaalde rassen (zoals de Brits korthaar) is het belangrijk de bloedgroep te laten bepalen. Een poes met bloedgroep B mag eigenlijk niet gedekt worden door een kater met bloedgroep A. Andersom mag wel. Lees hiervoor "Bloedgroepen"op deze site. U laat de poes dus testen. Zorg ook dat uw poes tijdig is ingeënt, ontvlooit en ontwormd!! Wel, alles is nu gereed voor de dekkater. U merkt al gauw wanneer uw poes krols is. Zodra zij krols is belt u de dekkatereigenaar. Deze kan u dan vertellen of de kater "bezet"is of niet. Door tijdig te melden dat uw poes krols is, overvalt u de dekkatereigenaar er niet mee. U kunt dan een afspraak maken wanneer u de poes kunt komen brengen. Knip voordat u haar brengt haar nageltjes. Neem de papieren (testresultaten, inentingsboekje, stamboom) van uw poes mee. U hoeft geen eten mee te nemen. Ten eerste eet de poes haast niets als ze bij de kater zit en ten tweede zit het voer bij het dekgeld inbegrepen. Als u poes op een speciaal dieet is kunt u hierover met de dekkatereigenaar contact opnemen. U bent gearriveerd bij de dekkatereigenaar. Hij/zij zal de poes even bekijken en controleren op parasieten en andere uitwendige problemen. Vervolgens zal de poes vaak even afgescheiden van de kater worden gezet. Zo kunnen ze elkaar wel zien maar nog aanraken. Na een tijdje (het kan dat u dan al weg bent) word de poes bij de kater gezet en kan het feest beginnen. Na ongeveer 4 dagen zal de dekkatereigenaar contact met u opnemen. Deze zal u vertellen of er wel of geen dekkingen hebben plaatsgevonden en maakt een afspraak met u wanneer u de poes kunt komen ophalen. Als u de poes gaat ophalen neemt u een door uw vereniging aangeleverd dekbewijs mee en het afgesproken dekgeld (bij ieder ras verschillend). Het dekbewijs word gedeeltelijk door u, gedeeltelijk door de dekkatereigenaar ingevuld. U neemt u poes vervolgens mee naar huis.

Zwangerschap
Als de poes succesvol is gedekt zult u na een week of 3 wat veranderingen zien optreden. De poes slaapt erg veel en eet ook veel. U zult zien dat de tepeltjes van de poes wat donkerder van kleur en soms groter worden. Rondom de tepels zal het haar wijken. Waarschijnlijk is uw poes zwanger. Het is belangrijk dat u haar een goede voeding geeft gedurende haar zwangerschap.

Let erg goed op met schoonmaakmiddelen, parasietenbestrijding en medicijnen. Niet alles mag voor een zwangere poes gebruikt worden!! Ongeveer 65 dagen na de dekking zal de poes gaan bevallen. Zorg dat u thuis bent rondom de bevallingsdatum; een raskat die haar hele leven gewend is onder de mensen te zijn, kan een bevalling soms niet alleen af!! Wat er allemaal kan gebeuren is niet leuk om te beschrijven dus zorg gewoon dat u thuis bent!! Een aantal dagen voor de uitgerekende bevallingsdatum zal de poes gaan zoeken naar een geschikte plaats om te bevallen. Het is prettig om voor haar een aantal dozen in huis te hebben. De dozen van de chips bij de supermarkt is bijzonder goed van maat en lekker sterk. Gebruik noooooooit!! Fruit/bananendozen. Deze bevatten nog gifresten.

Als u van plan bent om vaker een nestje te krijgen is het maken van een werpkist erg handig. Maak deze ongeveer 50x50 cm groot en zo hoog dat de poes er net in kan staan. Het liefst met deksel die je open kan zetten en goed kan schoonmaken. Leg in de doos of kist een dikke laag handdoeken en een moltondoek. In handdoeken blijven kleine kittens die hun nagels nog niet kunnen intrekken vaak hangen. De poes zal vaak in de doos gaan graven om er een perfect nestje in te maken. Tegen de tijd dat ze echt gaat bevallen zal ze enigszins onrustig worden. Misschien verliest ze al wat vocht. De bevalling begint bijna zodra de vliezen breken. Zorg dat u rustig bij u poes gaat zitten. Op een gegeven moment krijgt ze weeën en persweeën. Na eventjes ziet u een vlies komen met hierin een hoofdje (in sommige gevallen een staartje; stuitligging). Na een paar maal persen komt er een kitten met een vlies daaromheen ter wereld. Zorg dat moeders in de kist/doos blijft! Indien het kitten los is van de placenta, of als de placenta al is meegekomen dan pakt u het kitten op. U wrijft het kitten in een ruwe handdoek goed droog, direct te beginnen bij het bekje en de neus. Wrijf het kitten lekker stevig droog. Wij werken altijd met een slijmzuigertje (te bestellen bij Spat, Fout! De hyperlinkverwijzing is ongeldig.) en zuigen hiermee het vruchtwater uit de neus en het mondje zodat de luchtwegen direct vrijkomen. Nadat u het kitten heeft opgewreven zit het nog vast aan de placenta dmv de navelstreng. Deze navelstreng kunt u met uw nagels door"bijten" op ongeveer 3 centimeter vanaf de buik van het kitten. Wees voorzichtig! Aangezien ik een vervent nagelbijter ben, heb ik een artillerieklem besteld bij Spat. Hiermee kunt u de navelstreng eerst afknijpen en vervolgens aan de zijde van de placenta met een gedesinfecteerde scherpe schaar knippen. Hierna legt u het kitten terug bij de moeder die het kitten waarschijnlijk direct verder gaat droogwassen, tenzij ze met de volgende weeën bezig is. Als moeders rustig is, kruipt het kitten waarschijnlijk direct naar de tepel. De allereerste melk is zeer belangrijk voor het kitten. Indien de weeën doorgaan zonder dat er een kitten geboren word, wacht dan niet te lang maar schakel een dierenarts in. Tel bij ieder kitten of u een placenta heeft meegekregen. Zo niet, dan moeten deze later alsnog allemaal komen. Gebeurd dit niet na enkele uren na de bevalling, schakel dan eveneens een dierenarts in. Kortom, bij twijfel over het welzijn van de moederpoes of 1 van de kittens, gelijk een dierenarts laten komen! Een kitten behoort iedere dag zo’n 10 gram aan te komen (grote nesten soms iets minder.) Koop dus een weegschaal die tot op de gram nauwkeurig weegt.

Zodra een kitten niet goed aankomt of zelfs afvalt kan dit wijzen op een probleem. Schakel in dit soort gevallen wederom uw dierenarts in. Als verder alles goed gaat dan is het enige wat u hoeft te doen zorgen voor een schoon nestje voor moeder en de kittens, kittens wegen en genieten! Na een paar dagen gaan de oogjes open. Blijf het gewicht goed in de gaten houden.

Bij een groot nest kan het zijn dat u een beetje moet gaan bijvoeren. Hiervoor zijn uitstekende kittenmelken in de handel zoals K.M.R (bij de dierenarts) en Litterlac (bij Spat). U kunt bij Spat ook hele goede flesjes met speentjes kopen speciaal voor kittens. Na een week of 4 a 5 kunt u beginnen met het voeden van vast voedsel. Wij beginnen altijd met Bambix met kittenmelk (zie merken hierboven). Wij zetten het kitten op tafel en voeren ze voorzichtig met een lepeltje. Kittens zijn niet gewend het hoofd omlaag te houden, vandaar. Langzaam houden we na een paar dagen het lepeltje steeds lager bij het bordje pap, totdat ze daar zelf uit gaan eten. Zodra ze dat kunnen kunt u heel langzaam beginnen een heeeeel klein beetje blikvoer voor kittens door de pap te mengen. Doe dit heel geleidelijk. Per paar dagen mengt u steeds meer vlees door de pap, net zo lang tot het alleen nog maar vlees is en geen pap meer. Hierna gaat u door het blikvoer geweekte kittenbrokjes mengen. Steeds meer brokjes, minder vlees. Op de leeftijd van 12 weken eten bijna altijd de kittens ook harde brokjes. Als het nestje een week of 2 oud is moet u namen gaan verzinnen voor op de stambomen. U vult de verenigingsformulier voor aanvraag stambomen in en stuurt deze op. U krijgt de stambomen dan thuisgestuurd.

Kittenkopers
U kondigt hier en daar uw nestje aan op internet, in magazines of bij kittenbemiddelingen. U wordt gebeld door aspirantkopers die graag een kitten willen hebben. Vraag deze mensen alles wat je wilt weten; waarom willen ze een kat, hebben ze al eens een kat gehad, hoe denken ze over het hebben van een kat enz. Uiteraard vermeld u de prijs van de kittens (informeer bij de vereniging en andere fokkers wat een gemiddelde prijs is van uw ras). U nodigt de mensen uit de kittens te komen bekijken als ze ouder dan 3 weken zijn (jonger dan dit is een risico! Kittens zijn zeer vatbaar voor ziekten en bacteriën). Als de mensen komen kijken vraag ze dan altijd hun handen bij binnenkomst te wassen. Laat ze de kittens bekijken en vertel alles wat te maken heeft met uw ras. Vertel ze oooook de nadelen!! Krijgt u geen goed gevoel bij de mensen, verkoop ze dan geen kitten. Hoe vervelend dit ook voor hen is, het zijn uw kittens en u bent er voor verantwoordelijk dat zij een goed tehuis vinden. Ervanuit gaande dat de mensen u bevallen maakt u een afspraak voor het volgende bezoek. In de tussentijd zorgt u ervoor dat de kittens op de leeftijd van 9 en 12 weken worden ingeënt en bekeken door de dierenarts. Bijna alle verenigingen hebben de regel dat een kitten het huis pas op de leeftijd van 12 of 13 weken het huis mogen verlaten. Houd u hieraan, het is belangrijk voor het welzijn van het kitten. Als het kitten het huis mag verlaten dan adviseer ik u het bij de mensen te gaan brengen. Zo kunt u zien hoe het kitten terechtkomt, en u kunt de mensen in hun eigen woning nog wat adviezen geven. U brengt de stamboom, eigendomscertificaat, inentingsboekje en een proefpakketje of klein zakje van het voer wat het kitten bij u was gewend mee. U heeft de mensen al verteld bij hun bezoeken wat zij in huis moeten hebben voor het kitten. U geeft de mensen alle papieren en het kitten en u ontvangt van hen het overeengekomen kittengeld. Twijfelt u of uw kitten het wel goed krijgt? Neem het dan linearecta weer mee naar huis!!

Veel succes met uw nestje!!

Dit stuk is geschreven op basis van eigen ervaringen. Er is op iedere regel een uitzondering, en heel veel fokkers zullen het weer anders doen dan wij. Wij hebben echter getracht een richtlijn te geven voor de beginnende fokker.


Dit is een bijdrage van B.Tilmans, Cattery "Britney" - © 2003