Kat & Wijzer» Informatieve artikelen over Katten» Staart, ogen en Snorharen

De kat: goed uitgerust!

De ogen
Een spookachtige verschijning, zo’n nachtelijke schim met oplichtende ogen. De ogen van een kat lijken bijna ‘licht te geven’ in het donker! Toch is dit maar schijn: wat kattenogen eigenlijk doen is het licht opvangen en terugkaatsen. Dit kan door een membraan achter het netvlies, het ‘tapetum’ genaamd. De meeste zoogdieren bezitten dit membraan, de mens echter niet. Toch vertoont het kattenoog ook gelijkenissen met dat van de mens: in helder licht trekt de pupil samen om minder licht door te laten, in het duister vergroot de pupil om maximaal veel licht in het oog toe te laten. De pupil van een kat kan veel wijder open, waardoor katten in het donker veel meer zien dan mensen. Toch kan een kat, net zoals de mens, niets zien in volkomen duisternis.


De staart
De staart van een kat dient diverse doeleinden, een daarvan is de staart als ‘gevoelsmeter’ van de kat. Staat de staart in een ontspannen houding omhoog? Dan voelt de kat zich zelfzeker. De kat kan hierbij zijn staart lichtjes schudden om zijn baasje te begroeten. Houdt hij zijn staart tussen zijn poten? Dan is hij angstig. Een heen en weer zwiepende staart toont dat de kat geconcentreerd aan het denken (of dromen) is. Een kat die zich bedreigd voelt maakt zijn staart zo dik en indrukwekkend mogelijk. De staart bepaalt dus mee de lichaamstaal van de kat, maar dat is niet de enige functie van de staart. Hij dient ook om de kat te helpen zijn evenwicht te bewaren, bijvoorbeeld tijdens het balanceren op een tak. Sommige katten zijn door een ongeval hun staart kwijtgeraakt. Gelukkig past een kat zich wonderwel aan, ook aan een staartloos leven! Trouwens, niet alle katten hebben van nature een staart: er bestaan ook (bijna) staartloze kattenrassen zoals de Manx en de Japanse Bobtail die enkel een klein pomponachtig staartje bezitten.


De snorharen
Elke kat is in het bezit van een indrukwekkende snor. Deze snorharen zijn uiterst gevoelig en dienen voornamelijk om de omgeving af te tasten. ’s Nachts vermijden ze zo botsingen in een al te donkere omgeving. Ook doorgangen worden nauwkeurig ‘afgetast’.
Merkwaardig genoeg kunnen katten met hun snorharen zelfs de windrichting en de windsnelheid bepalen om hun sprong naar een prooi goed af te stemmen! Omdat de snorharen van een kat zo gevoelig zijn, kunnen ze onrustig worden van hevige wind. Er wordt zelfs gedacht dat katten tornado’s en aardbevingen voelen aankomen door de trillingen die ze waarnemen op hun snor! Wanneer de kat een prooi gevangen heeft tast hij met zijn snorharen af of de prooi ook echt niet meer beweegt. Hij vangt zelfs geuren op met de lange haren aan zijn snor, zoals de geur van voedsel of een krolse vrouwtjespoes. Naast al die verfijnde ‘snufjes’ hebben de snorharen ook een sociale functie: ze worden gebruikt om kennis te maken en soortgenoten te begroeten. Katten hebben ook op andere plekken op hun lichaam tastharen, zoals boven de ogen en op de achterkant van hun poten. De kattensnor kan er heel anders uitzien bij verschillende rassen, zoals de Rex die over een gekruld setje snorharen beschikt.